1.4 Bericht van de medezeggenschap
Ondernemingsraad
Medezeggenschap in een bewogen jaar
Voor de Ondernemingsraad (OR) stond 2025 vooral in het teken van de bijsturing en daarmee met bezuinigingen en reorganisaties. Maar 2025 was ook een jaar waarin sociale veiligheid, door een aantal ingrijpende incidenten, een urgent thema werd voor de medezeggenschap en academische gemeenschap als geheel.
Bijsturing en organisatieverandering
Het door het College van Bestuur ingestelde Regieteam Bijsturing was het afgelopen jaar een belangrijke gesprekspartner van de OR. Om de samenwerking te structureren werd een gezamenlijk ‘spoorboekje’ ontwikkeld: een helder kader voor de rollen en de tijdige betrokkenheid van de OR en Onderdeelcommissies (ODC's) bij besluitvormingstrajecten. Om vanuit de medezeggenschap ook inhoudelijk sterk te kunnen opereren, is de voormalige ambtelijk secretaris aangesteld als Adviseur Bijsturing voor de OR en de ODC’s.
De samenwerking met het Regieteam verliep prettig en constructief, maar dat betekende niet dat alle ingrijpende reorganisatieplannen soepel verliepen. Bij Aardwetenschappen hebben we, samen met de ODC, het MT, medewerkers, studenten en externe stakeholders, na veel overlegmomenten en stevige argumentatie bereikt dat er een taskforce werd ingesteld. Daarmee is voorkomen dat Aardwetenschappen van de VU verdwijnt.
Daarnaast is intensief overlegd over de fusie van drie faculteiten tot de nieuwe faculteit FSG: een ingrijpende reorganisatie die doorloopt in 2026. Ook de (voorgenomen) reorganisaties bij HRMAM, Communicatie & Marketing en het Centre for International Cooperation (CIS) stonden op de agenda. Voor de laatste twee geldt dat zij doorlopen in 2026.
De emoties rondom deze reorganisatieplannen liepen soms hoog op, en begrijpelijk. Het gaat immers om het toekomst- en baanperspectief van collega's. Helaas had dit ook persoonlijke gevolgen voor één van onze OR-leden, die heeft besloten terug te treden.
Sociale veiligheid en dialoog
Wat begon met vreedzame pro-Palestina demonstraties, groeide uit tot een grimmige sfeer op de campus, waarbij de dialoog het eerste slachtoffer werd. Dieptepunten waren de inzet van ME op de campus bij uit de hand gelopen protesten en de belaging van collegelid Marcel Nollen. Daarnaast waren er meerdere incidenten waarbij veelal studenten het slachtoffer werden van grensoverschrijdend gedrag. Dit had grote weerslag op de Universitaire Studentenraad en daarmee op de medezeggenschap.
De polarisatie in de samenleving trekt ook de Vrije Universiteit binnen. Bestuur en medezeggenschap kunnen daar niet omheen. We hopen en verwachten dat we in 2026 als medezeggenschap nauw betrokken worden bij stappen die het bestuur zet om sociale veiligheid te versterken en de ruimte voor dialoog en debat te herstellen.
En verder
Uiteraard waren we in 2025 bij veel meer betrokken dan het bovenstaande: het nieuwe toetsingskader voor internationale samenwerkingen (gericht op mensenrechten en conflictgebieden), de aanstelling van de nieuwe Ombudsman, de benoeming van twee nieuwe leden in de Raad van Toezicht, de rol van vertrouwenspersonen en het raamwerk voor leidinggevenden, en meer.
Voor OR- en ODC-leden blijft het een uitdaging om al deze onderwerpen de aandacht te geven die ze verdienen, naast hun reguliere aanstelling. En soms is ook het gesprek zélf een uitdaging. Over en weer leren we van onze successen en ook van gesprekken waarvan we achteraf inzien dat het anders, beter, had gemoeten. Met daarbij wederzijds respect en waardering voor elkaars rol.
De inzet voor 2026 is onverminderd: een constructieve maar kritische partner zijn, die bijdraagt aan een stabiele, toekomstbestendige en mensgerichte universiteit.
Namens de Ondernemingsraad,
Marius Rietdijk, voorzitter
Universitaire Studentenraad
In 2025 hebben we verder gewerkt aan verschillende lopende thema’s binnen de universiteit. Dit hield grotendeels in dat we voortbouwden op bestaande regelgeving en afspraken, terwijl we tegelijkertijd keken waar de uitvoering in de praktijk duidelijker kon worden.
Een onderwerp dat op de agenda bleef staan, was sociale veiligheid. Mede naar aanleiding van incidenten in het afgelopen jaar bleven we ons richten op de procedures rond het melden van incidenten en de ondersteuning die daarna beschikbaar is. Het is belangrijk dat deze procedures niet alleen aanwezig zijn, maar ook duidelijk en betrouwbaar zijn wanneer studenten of medewerkers ze nodig hebben.
We willen ook graag de aandacht vestigen op de ondersteuning van studieverenigingen. Zij vormen een belangrijk onderdeel van het universiteitsleven en dit jaar bleef er aandacht voor hun positie en voor de ondersteuning die zij nodig hebben om goed te kunnen functioneren. Terugkijkend was 2025 vooral een jaar van voortzetting van bestaand werk en verbetering waar nodig. Op die manier wilden we bijdragen aan een universitaire omgeving die duidelijker en ondersteunender is voor studenten en medewerkers.
Met vriendelijke groet,
Marko Darabos