3.3 De ontwikkeling en het welzijn van docenten versterken

We werken aan een ambitieuze cultuur waarin docenten uitdagend onderwijs geven en zich blijven ontwikkelen. Daarbij streven we naar een hechte onderwijsgemeenschap waarin docenten en onderwijsondersteuners werkplezier, erkenning en waardering, en minder werkdruk ervaren. De belangrijkste onderwerpen waaraan we in 2025 aandacht besteedden in dit kader, beschrijven we in deze paragraaf.

Docentontwikkeling en kennisdeling

Dit waren in 2025 de belangrijkste resultaten op het gebied van docentontwikkeling en kennisdeling:

235 docenten hebben deelgenomen aan de Basis Kwalificatie Onderwijs en 53 docenten hebben de Senior Kwalificatie Onderwijs behaald.
De leergang Onderwijskundig leiderschap had 12 deelnemers en had als centraal thema het opschalen van innovatie.
17 VU-docenten kregen een Scholarship of Teaching and Learning (SoTL). Met deze beurs werken docenten aan onderzoek naar, reflectie op en het delen van onderwijspraktijken.

We organiseerden de VU Onderwijsdag waarbij we tevens prijzen uitreikten aan innovatieve docenten.

Vanwege onder meer de kwestie Israël-Palestina heeft het CTL een intensief programma opgezet om docenten te ondersteunen in situaties waarbij door verschillende perspectieven de gevoelens zo hoog kunnen oplopen, dat dit het leren verstoort.

Teaching Cultures Survey

In 2025 deden we mee met de Teaching Cultures Survey. Dit is een internationale samenwerking tussen onderzoeksintensieve universiteiten die in kaart brengt hoe academici de steun, waardering en beloning voor het onderwijs aan hun instituut ervaren. In 2025 vond 68 procent van de VU-respondenten dat er een ondersteunende omgeving voor het onderwijs was, tegenover 52 procent in 2019. In vergelijking met andere universiteiten is de ondersteuning van het onderwijs op de VU het sterkst toegenomen in die periode. In de waardering van onderwijs zijn nog verbeteringen te behalen.

Met minder middelen hetzelfde bereiken

De bijsturingsopgave is van invloed op de manier waarop docenten werken. Het CTL en de faculteiten ondersteunen onze docenten om te innoveren en hun onderwijs zo in te richten, dat we met minder middelen hetzelfde resultaat bereiken. De focus ligt daarbij op het leerproces van studenten.

Een slimmer academisch jaar

Sinds 2024 nemen we deel aan drie pilots van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) om het academisch jaar slimmer in te richten en zo de werkdruk voor docenten, onderzoekers en studenten te verlichten. In het studiejaar 2025-2026 zijn we gestart met pilots waarin twee keer vier weken vrijmaken van geroosterd onderwijs (periode 3 en 6). Hierdoor ontstaat ruimte voor herkansingen, activiteiten buiten de academie en interdisciplinair onderwijs. Ook heeft de masteropleiding Sociologie een pilot ontwikkeld met een andere vorm voor het eindwerk, die beter aansluit bij het werkveld. Daarmee wordt de werkdrukpiek voor docenten aan het einde van het jaar verlicht. Tot slot gaven we workshops over het opruimen van curricula, zodat daar meer rust en ruimte in ontstaat.

Projecten met subsidie van Npuls

Van Npuls hebben we € 500.000 subsidie gekregen om de kwaliteit van het onderwijs te verhogen. Daarmee hebben we in 2025 de volgende projecten uitgevoerd:

Begeleiding van docenten op de werkplek

We onderzoeken of we het landelijk programma Samen Opleiden voor primair en voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs ook kunnen vertalen naar het hoger onderwijs. We noemen dit SOHO (samen opleiden in hoger onderwijs). Dit programma is erop gericht dat (startende) docenten goede begeleiding op de werkplek krijgen. Dit is van belang omdat docenten een groot deel van hun vak in de praktijk leren. We hebben criteria opgesteld voor begeleiding van (startende) docenten op de werkplek. Bewegingswetenschappen heeft als eerste opleiding aangetoond aan deze criteria te voldoen en heeft daarvoor een certificaat ontvangen van het CTL.

Facultaire education labs

We willen de ondersteuning on demand van docenten verbeteren door facultaire education labs te ontwikkelen, naast het VU-brede education lab. Hiermee hopen we laagdrempeliger ondersteuning te kunnen bieden en een grotere doelgroep te bereiken. In 2025 hebben we met verschillende faculteiten hierover nagedacht.

Verbeeldingslab onderwijsvernieuwing

Om de verbeeldingskracht van docenten over onderwijsvernieuwing te stimuleren, hebben we in 2025 een verbeeldingslab onderwijsvernieuwing opgezet: een fysieke plek waar docenten samenkomen en verschillende werkvormen krijgen aangeboden om creatief na te denken over innovatie in het onderwijs. In 2026 volgen de eerste pilots.

Daarnaast heeft de VU subsidie gekregen om mee te schrijven aan een Npuls-visie op AI en Toetsing. De visies zijn inmiddels af en in gebruik door Npuls en de VU.